| PALAMAR |
Gemilerin
rihtima veya iskeleye baglanmasinda halattan
daha kalin yomalara verilen isim. |
| PALANGA |
Bir
halat ve anaz iki makaradan olusan kaldirma
mekanizmasi |
| PALAVRA
GÜVERTE |
Eskiden
harp gemilerinde toplarin bulundugu güverte |
| PATALYA |
1-3 çifteye
kadar kürekli ahsap teknelere harp gemilerinde
verilen isim. |
| PATRISA |
Çubuklarin
baglanmasi için cundalarindan asagi ve geriye
dogru inen ve tekneye baglanan sabit arma |
| PIK |
Giz
veya serenlerin üzerine açilmis üç köse yelken. |
| PIK
YAKASI |
Bir
yan yelkeninin üst ve kösedeki yakasidir. |
| PIYAN |
Bir
halatin çimasinin açilip dagilmamasi için çomasina ispavlo
veya gircila ile yapilan bir çesit dügüm sekli. |
| PORTUÇ |
Alet
edevat veya boya gibi sair seylerin saklanmasi için
kullanilan dolap veya kamara gibi yerler. |
| POSTA |
Üzerine
kaplama tahtalarinin [veya saçlarin] tespit
edildigi agaç veya maden egriler [kaburga] |
| PRUVA |
Bir
teknenin ön tarindan ileri istikameti. |
| PRUVA
DIREGI |
Birden çok
direkli teknede ba taraftaki ilk direk. |
| PUNTEL |
Güvertenin
kuvvetlendirilmesi için alttan dikine konan
destek veya güverte üzerindeki vardevelalarin
tutmak için güverteye dik olarak konulan demir çubuklar. |
| PUSLA |
Rota
istikametlerini gösteren, kerteriz alip mevki
konmasina yardim eden miknatisi veya cayro
devvaresi ile çalisan seyir aletidir. |
| PUSLA
KARTI |
Pusla
ibrelerinin üzerine oturtulmus derece veya
kerte taksimati bulunan daire seklinde bir
karttir. |
| PUSLA
MIHVERI EKSENI |
Pusla
kartinin merkezinin oturdugu ucu sivri bir
ignedir. |
| PUSLA
TASI |
Miknatisi
puslalarda pirinç veya bakirdan yapilmis (manyetik
etkisi olmamasi için) yarim küre biçiminde
içi bos bir tastir. |
| PUTA |
Koymak,
donatmak (puta kürek). |
| RADANSA |
Halatlarin çimalarinda
kasa yapmakta kullanilan madeni halka biçimindeki
malzeme |
| RANDA
YELKENI |
Yelkenli
bir teknede en geriye açilan yan yelkeni. |
| RODA |
Kullanilmamis,
açilmamis nebati halat sargisi. |
| ROTA |
Geminin üzerinde
gittigi çizgi. |
| RUBA
ETMEK |
Yelkenle
rüzgari basa alarak tekneyi geriletmek |
| RÜSVET
GÜVERTE |
Yolcu
gemilerinde filikalarin üzerine oturtuldugu
kalastralarin bulundugu güverte. |
| RÜZGAR
ALTI |
Rüzgarin
estigi yönün aksi. |
| RÜZGAR
YAKASI |
Bir
yelkende rüzgarin estigi taraftaki yaka. |
| RÜZGARÜSTÜ |
Rüzgarin
estigi yön. |
| |
|
| SAFRA |
Bir
teknede denge saglanmasi için sintinesine konan
agirlik. |
| SAGANAK |
Rüzgarin
eserken birdenbire siddetli esmesi. |
| SALMA |
Bir
teknenin rüzgara veya akintiya bagli olarak
dönmesi |
| SALMA
OMURGA |
Yelkenli
bir teknede içerden indirilip kaldirilan madeni
veya agaç levha. |
| SALPA |
Demirin
deniz dibinden kurtulmasi, agirligini zincire
binmesi. |
| SANCAK |
Bayrak
veya teknenin sag yarisi, sag tarafi |
| SANCAK
ALABANDA |
Dümenin
sancak tarafa dogru en çok basilabilmesi için
verilen emir. |
| SANCAK
GÖNDERI |
Kiç tarafa
güverteden sancak çekmek için dikilmis gönder. |
| SARAVELE |
Yelkenin
sarilmasi için verilen komuta denir. |
| SAVLO |
Sancak çekmek
için kullanilan 1,5
burgatalik ince halat |
| SELVIÇE |
Yelkenli
bir gemi armasindaki hareketli halatlar. |
| SEREN |
Direkler üzerinde
yelken açmak için ve isaret çekmek için yatay
olarak baglanmis gönder. |
| SEREN
YAKASI |
Yelkenlerin
derene bagli üst kisimlari. (matafyon yakasi). |
| SIG SU |
Denizin
(genellikle sahil kismina yakin) herhangi bir
kisminda teknelerin seyretmelerine uygun olmayacak sekilde az
su bulunan pek derin olmayan yerlere denir. |
| SILYON
FENERI |
Gece
ve karanlikta gemilerin seyir halindeyken pruva
ve grandi direkleri cundalarinda yaktiklari ufkun
20 kertelik bir sahasindan berrak havada en
az 5 milden görülebilen ve pruvadaki grandiye
nazaran daha asagida olan fenerlerdir. (Beyaz
renklidirler). |
| SINTINE |
Bir
teknenin su altinda kalan islak kisminin iç tarafidir. |
| SIS ISARETI |
Siste
seyir halindeki gemilerin birbirlerine durumlarini belirtmek üzere
düdükle verdikleri isaret. |
| SIS
KAMPANASI |
Demirde
veya samandrada yatan gemilerin siste mevkilerini
belirtmek için çaldiklari kampana |
| SIYA |
Kürek çekerekn
tekneyi geriye itmek için verilen komut. |
| SOGRA
[SOKRA] |
Armuz
kaplamada, kisa gelen kaplama tahtalarinin
uçlarinin birlestigi yerdeki çizgi. |
| SUGA
ETMEK |
Vira
edip sikistirmak. (Suga kastanyola, suga civata
vb). |
| SU
HATTI |
Teknenin
gövdesinde islak yüzeyle kuru yüzeyi arasinda
meydana gelen çizgi. |
| SÜBYE
ARMALI |
Direklerinde
seren yelkenleri olmayip sadece yan yelkenleri
bulunan tekneler. |
| SÜLYEN |
Yeni
konan yada raspa edildikten sonra temizlenmis olan çelik
veya demir saçlar üzerine koruyucu bir astar
olarak sürülen genellikle kirmizi renkteki
boya |
| SÜRME
OMURGA |
Salma
omurga da denilebilir. [Ana omurga bedenine
açilan bir yariktan asagi yukari hareket ettirilebilen
tahta veya madeni levha seklindeki omurga olup
yelkenliteknelerde yelkenle seyir aninda devrilmemek
veya rüzgar altina düsmemek için kullanilir] |
| SAPKA |
Direklerin üst
uçlarina geçirilmis yuvarlak tabla |
| SEYTAN ÇARMIHI |
Iki
halat arasina agaç basamaklarla yapilan bordadan
sarkitilan merdiven |
| TALVEK
HATTI |
Bogazlarda
ortadan geçtigi varsayilan hat |
| TARAK
GEMISI |
Limanlari ve
geçitleri derinlestirmek için kepçeli olarak
yapilmis özel gemi |
| TAVA |
Borda
iskelelerinin altinda ve üstünde durulacak
yer [Iskele tavasi] |
| TAVLON
GÜVERTE |
Çok
güverteli gemilerin üsten itibaren asagiya
dogru besinci güvertesi.
Eski harp gemilerine ait bir güverte kati |
| TAYFA |
Ticaret
gemilerindeki gemiciler |
| TENTE |
Güverteyi
yagmur ve günesten korumak için güverte üzeriene
açilan branda veya baska bir malzememden yapilmis örtü |
| TENTE
OMURGASI |
Tentenin
orta kismina ve altina konulan agaç |
| TERSANE |
Gemi
yapilan fabrika, tezgah veya sanayi merkezi |
| TIRENTI |
Bir
halatin çekilen çimasi |
| TIRNAK |
Demirin
kollarinin ucundaki tirnak seklindeki kisim |
| TOKA
ETMEK |
Bir seyi
yerine kadar kaldirmak [Sancak toka etmek,
isaret toka] |
| TRAMOLA |
Yelkenle
seyirde rüzgarin bir kontradan diger kontraya önce
pruvanin geçmesi ile yapilan dönüs |
| UÇKURLUK |
Bir
sancagin direk veya rüzgar üstü tarafindaki
yakasindaki takviye edilmesi için geçirilen
beyaz renkli serit. Bu taraftaki yakaya uçkurluk
yakasi ve içinden geçirilen ve iki ucunda da
kanca bulunan salvoya da uçkurluk salvosu denir. |
| USKUNA |
Pruva
diregi kabasorta armali, grandi diregi sübye
armali iki direkli yelkenli tekne |
| USTURMAÇA |
Bir
birinin üzerine veya rihtima yanasan teknelerin
bordalarinin göçmemesi veya boyalarinin bozulmamasi için
araya koyduklari agaç,i lastik, plastik veya
halatlardan yapilmis olan, balon, silindir
biçimindeki yastik. |
| VARAGELE |
Iki
nokta arasinda gerilmis olan kuvvetlice bir
halat üzerinde hareket eden bir makaraya bagli sepet
veya iskemle donanimli insan ve esya tasimak
için kullanilan donanim. |
| VARDAVELA |
Teknelerin
küpestelerinde ve borda iskelelerinde personelin
korunmasi için dikilmis bulunan sabit veya
yatar kalkar puntellerin üzerine yatay olarak
geçirilmis demir veya agaç tiriz. |
| VARDAVELA
PUNTELI |
Küpestelere
konmus olan agaç veya demir sabit veya yatip
kalkan punteller. |
| VARIL |
Mancana
büyüklügündeki madeni fiçi |
| VELEDIBARKA |
Firtinali havalarda
pruva ana istrelyasi üzerine açilan flok. |
| VELEISTRALYE
YELKENI |
Pruva
direginden sonra gelen direk üzerine açilan
yan yelkenin sereni |
| VELENA |
Direkler
arasindaki istrelyalar üzerine açilan üçgen seklindeki
yelkenler. |
| VENTO |
Bumbalari ve
mataforalari bir taraftan diger tarafa dirisa
edebilmek ve sabit tutabilmek için cundalarindan
alinan halatlar. Bu halatlar gerekirse palangalara
da baglanir. |
| VINÇ |
Gemiye
yük alip vermede kullanilan, ambar agizlarina
yakin olarak konmus hidrolik - elektirk veya
istimle açilan makineler. |
| VIRA |
Vidayi,
civatayi, irgat veya vinci çevirmek sarma yönünde
verilen komut. |
| VIYA |
Gemiyi
veya tekneyi istenilen rotaya döndükten sonra,
istenilen yöne seyredilmesi için verilen komut. |
| VOLTA |
Bir
halatin babaya veya biteye bir kez dolastirmak |
| VOLTA
ALMAK |
Halatin
veya demir zincirinin biribirine dolasmasi |
| YAKA |
Yelkenlerin
köselerine ve yakalarina denir. |
| YAKAMOZ |
Su
içinde isik biriktirebilen tekhücrelilerin
total yansima halinde isildamasi |
| YALPA |
Teknenin
sancaktan iskeleye, iskeleden sancaga dalgalarin
bordadan alinmasi ile sallanmasi |
| YALPA
OMURGASI |
Teknelerin
yalpalamasini azaltmak için karina kismina
bastan kiça dogru uzunan omurga
biçimindeki çikinti. |
| YAN
YELKENLER |
Yarim
serenler ve gizler üzerine açilan yelkenler
ile flok ve valenalar |
| YARIMOTURAK |
Kürek çekerken
ayak dayanilan agaç puntal [yatay] |
| YASLAMAK |
Bir
teknenin harket kabiliyetini kaybederek, akinti veya
rüzgar etkisi ile bir rihtima veya baska bir
tekne üzerine düsmesi |
| YEKE |
Dümen
basina takilip dümenin istenilen tarafa basilmasi için
kullanilan demir veya agaçtan yapilmis kol. |
| YELPAZE |
Dümenin
su içindeki en genis kismi |
| YOMA |
Genellikle
kalin halatlara denir. |
| YÜRYA |
Bir
palanganin tirentisini veya bir halatin elle çekerken üzerine
yatarka mola vermeksizin çekmek |
| ZINCIR
MAKINASI |
Zincirlik
ile üst güverte arasinda zincirin arasindan
geçtigi madeni boru. |
| ZINCIRLIK |
Teknelerin
bas tarafinda basaltinda demir zincirlerinin
muhafaza edildigi yer. |
| ZIRH
GÜVERTE |
Eski
zirhli harp gemilerinde mermilerin delip geçmemeis
için konann çelik güverte |
| ZOKA |
Uç tarafinda
sarimsak dilimi biçiminde kursun bulunanan
bir çesit balik iginesi [olta] |
